شب عاشورا و کسانی که کم آوردند

بعد از رسیدن کاروان امام حسین(علیه السلام) به کربلا، امام رو به یاران کرد و به آنان فرمود که مردمان، بنده دنیا هستند [نه دین.] و دین تنها وِرد زبانشان است [و به جانشان نفوذ نکرده] تا وقتی به دور دین می‌چرخند که زندگی‌شان پربار باشد، اما همینکه پای آزمودن به بلا، وسط بیاید، دینداران، کم می‌شوند

محمد دهقانی زاده- کارشناس حوزه/ بخش تاریخ و سیره معصومین 

بعد از رسیدن کاروان امام حسین(علیه السلام) به کربلا، امام رو به یاران کرد و به آنان فرمود که مردمان، بنده دنیا هستند [نه دین.] و دین تنها وِرد زبانشان است [و به جانشان نفوذ نکرده] تا وقتی به دور دین می‌چرخند که زندگی‌شان پربار باشد، اما همینکه پای آزمودن به بلا، وسط بیاید، دینداران، کم می‌شوند.[1]

خلوص حماسه

امام حسین (علیه السلام) اهل پرده پوشی و مصلحت اندیشی و رفتار دوگانه نبود؛ مدام از هدفش می‌گفت. حتی در ابتدای حرکتش از مدینه وقتی عده‌ای پیشنهاد دادند که از بی‌راهه به سمت مکه برود تا عوامل حاکم نتوانند بر او دست یابند، نپذیرفت.[2] پیش از آن هم در مجلس حاکم مدینه، متذکر شد که اگر قرار بر بیعتی باشد نباید در خفا صورت گیرد، بلکه باید در برابر نگاه مردم باشد.[3]
در مسیر کربلا، امام حسین (علیه السلام) بر جذب پاره‌ای افراد مثل زهیر بن قین اقدام می‌نمود؛ گویی اصرار داشت که آنان را با خود به کربلا ببرد. البته افرادی مانند عمر بن سعد هم بودند که تلاش امام در مورد آنان نتیجه نداد.[4] این گروه می‌دانستند که مسیر امام حق است، اما در امتحان الهی، تاب مقاومت نداشته و در طمع کسب دنیا و زندگی راحت، امام را تنها گذاشتند. به دلیل وجود چنین افرادی بود که امام، دائماً یارانش را با خطابه‌هایش پالایش می‌کرد.
آخرین هشدار
یکی از آخرین موقعیت‌هایی که امام با یارانش، اتمام حجت نمود، شب عاشورا بود. به یارانش فرمود: شما از بیعت من آزادید و چیزی به گردنتان نیست و تعهدی به من ندارید. این، شب است که تاریکی آن شما را فرا گرفته است. آن را مرکب خود گیرید و در شهرها پراکنده شوید که این جماعت، مرا می‌جویند و اگر به من دست یابند، از تعقیب دیگران دست می‌کشند.[5]به اعتقاد پاره‌ای محققین،[6] نه تنها هیچ کس امام را ترک نکرد، بلکه با آغاز اعلام وفاداری توسط عباس بن علی (علیه السلام)، دیگران نیز ابراز وفاداری کردند.
گرچه تا پیش از ورود به کربلا، امام در صدد پاسخ به لبیک کوفیان بود و به سمت کوفه حرکت می‌کرد، اما با نزدیک‌شدن به پرده آخر، تنها بهترین یاران را برای خود دست‌چین نمود که بهترین شاهد بر آن، گفتار خود امام است که یاران و اهل بیتش را بهترین یاران و اهل بیت، توصیف نمود.[7] گویی امام برای تحقق هدف بزرگش، در پی انتخاب یاوران بزرگ است. البته چنان نبود که دایره را تنگ بگیرد و اجازه ندهد که کسی دیگر وارد آن شود؛ چراکه روز عاشورا، روز یارگیری بزرگ امام از سپاه کوفه بود. شب قبل از آن نیز وقتی حبیب بن مظاهر از امام خواست که اجازه دهد تا برای یافتن یاور به میان قبیله بنی اسد برود، امام اجازه داد. امام برخلاف پاره‌ای مردمان، که با دیدن یک رفتار، حکم نهایی را صادر می‌کنند، تا آخرین لحظه، دایره یاران را نبست.
اما درد، آن بود که امام در ابتدای ورود به کربلا فرمود که دنیا بسیاری را فریفته و قدم‌هایشان را سنگین نموده است. با اینکه تعدادی از کوفیان از سپاه ابن زیاد گریختند تا در ریختن خون امام، شریک نباشند، اما حقیقت آن است که عطایای ابن زیاد، دل بسیاری را لرزاند و فرصت قرار گرفتن در زمره «سبک‌روحان عاشق»[8] را از آنان ربود.

آخرین خودسازی

مبارزه، یکی از بارزترین فعالیت‌های سیاسی بود که توسط امام حسین (علیه السلام) در مقابل یزید صورت گرفت. امام برای توفیق این فعالیت، از هبچ کوششی فروگذار نکرد. همه جوانب را در نظر گرفت؛ از آماده کردن سلاح در شب عاشورا تا گردآوردن خیمه‌ها و ایمنی پشت خیمه‌ها. آنچه از دعوت مخالفان به صلاح و خیرخواهی برای آنان نیز در توانش بود، انجام داد.

در کنار این پیش‌بینی‌ها، امام از معنویت سپاه  خویش نیز غافل نشد. امام، شب عاشورا را مهلت گرفت.[9] او در آن مهلت، به نماز و قرائت قرآن و دعا و استغفار مشغول شد؛ در حقیقت او خود را در سخت‌ترین شرایط و بحرانی‌ترین اوقات، نه تنها از خدا جدا نشد، بلکه ارتباط محکم‌تری گرفت. یاران امام نیز به تبعیت از امام، به خدای خویش پناه بردند و در آخرین شب دنیایشان، به فکر آبادی آخرت افتادند. گریه‌ها و قرآن خواندن‌های آن شب، برای سپاه دشمن نیز خاطره‌ساز شد.
امام، ثابت کرد که خود و یارانش در خطرناک‌ترین شرایط نیز دست از دامن دین برنمی‌دارند و بر همه جنبه‌های اخلاقی، عقلانی و عبادی دین پایبند هستند. شاید از همین رو بود که در روز عاشورا، نیروی مردان امام حسین (علیه السلام) بیشتر می‌نمود تا جایی که نبرد تن به تن را برای لشکر عمر بن سعد دشوار کرد.[10] چراکه سربازان امام، دست از جان شسته، با عبادت شب گذشته، خود را برای ملاقات پروردگار، آماده کرده بودند.

کلام پایانی

عاشورا، عبرت است هم برای رهبران هم برای مردمان. یکی از مهم‌ترین درس‌هایی که عاشورا برای همه زمان‌ها دارد این است که دست از دین نکشیم و بنده غیر خدا نشویم؛ چه در برابر برق فریبای دنیا و چه در سخت‌ترین شرایط زندگی.
پی نوشت ها:
[1] . النَّاسُ عَبِيدُ الدُّنْيَا وَ الدِّينُ لَعِقٌ عَلَى أَلْسِنَتِهِمْ يَحُوطُونَهُ مَا دَرَّتْ مَعَايِشُهُمْ فَإِذَا مُحِّصُوا بِالْبَلَاءِ قَلَّ الدَّيَّانُونَ؛ بحارالأنوار، ج44 ص383
[2] . شیخ مفید، الإرشاد، تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی، ج2 ص46
[3] . همان ص42
[4] . بحارالأنوار، ج44 ص388
[5] . محمدی ری‌شهری، گزیده شهادت نامه امام حسین (علیه السلام)، ص441
[6] . شهید مطهری، مجموعه آثار، ج17 ص256
[7] . بحارالأنوار، ج44 ص392
[8] . اشاره به غزل «کجایید ای شهیدان خدایی» مولوی در دیوان شمس
[9] . بحارالأنوار، ج44 ص392
[10] . محمدی ری‌شهری، گزیده شهادت نامه امام حسین (علیه السلام)، ص488

بعضی اتفاقات در کربلا با عقل ناسازگار است!

معین شرافتی/ بخش تاریخ و سیره معصومین 

واقعه عاشورا واقعه‌ای پر ثمر است که ضامن بقای اسلام ناب به شمار می‌رود. با عاشوراست که شهادت‌طلبی، ولایت‌مداری، شجاعت و ایثار معنا می‌یابد. آنها که این ویژگی‌ها را برنمی‌تابند؛ به دنبال شبهه آفرینی و اشکال‌تراشی در این واقعه بزرگ هستند. آنها هیچ گاه نتوانسته و نمی‌توانند اصل واقعه را انکار کنند یا از بزرگی آن بکاهند؛ آنها با عقل‌ گریز جلوه دادن تنها برخی از گزارش‌ های عاشورایی، به دنبال دور کردن مردم از مجالس حسینی هستند. در این یادداشت به برخی از آن خرده‌گیری‌ها پرداخته و پاسخ لازم را ارائه می‌دهیم.

الف) تشنگی و واقعه‌ای که در کنار فرات و در ماه مهر رخ داده

در یکی از آن شبهه‌ها عنوان می‌شود که کربلا در جوار رود فرات است و واقعه عاشورا در 21 مهر ماه رُخ داده، پس اولاً امام حسین و اصحابش می‌توانستند با حفر یک چاه کم عمق به آب برسند؛ به علاوه آنکه در ماه مهر آفتاب سوزانی نیست که تشنگی غیر قابل تحمل به وجود آورد.
در پاسخ باید گفت که رود فرات در کربلا نیست بلکه با کربلا 15 کیلومتر فاصله دارد. در کربلا تنها نهری منشعب شده از فرات قرار گرفته که نام آن نهر علقمه (علقمی) است. اما تشنه گذاشتن امام و یاران و همراهانش از مطالب مسلم عاشوراست. همچنانکه یکی از دستورات و خواسته‌های عبیدالله‌ بن زیاد بوده، زیرا او در نامه‌ای به عمر سعد چنین دستورالعملی را صادر می‌کند: «حُلْ بَيْنَ الْحُسَيْنِ وَ أَصْحَابِهِ وَ بَيْنَ الْمَاءِ وَ لَا يَذُوقُوا مِنْهُ قَطْرَةً؛ بین حسین و یارانش با آب فاصله بیانداز و نگذار یک قطره آب به آنها برسد.»(وقعه الطف، ابی مخنف، ص190) وقتی چنین دستوری صادر می‌شود؛ نتیجه می‌گیریم که تشنه گذاشتن حضرت امکان عقلی داشته است.
اما مسئله حفر چاه، بله طبق برخی نقل‌ها اقدام برای حفر چاه و رسیدن به آب اتفاق افتاده، ولی باز از طرف یزیدیان این کار هم ممنوع شده است. بالاخره وقتی جمعیتی صد و پنجاه نفره در محاصره هزاران نفر باشند؛ قطع آب به روی آن تعداد محدود توسط لشکر چند هزار نفره ناممکن نیست. از این رو در نامه‌ای دیگر از عمر سعد، چنین خواسته است: «اما بعد به من چنان رسانیده‌اند؛ حسین و یاران او چاه کنده و آب بر می دارند، چون نامه به دستت رسید باید حسین و یاران او را از کندن چاه منع کنی و نگذاری که به آب دست یابند.»(الفتوح، ج5، ص91)
اما اینکه امکان تشنگی شدید در ماه مهر وجود ندارد؛ خود حرفی در نهایت گزاف و خلاف عقل است؛ زیرا جنگ و مبارزه یا فشارهایی که بر کودکان و زنان وارد می‌شد؛ همگی ایجاد تشنگی می‌کرد. همه ما با قدری کار و تلاش در تمام فصل‌های سال احساس تشنگی می‌کنیم و از بی‌آبی بی‌تاب می‌شویم. اگر این سخن درست بود دیگر وجود آب در کنار زمین‌های مسابقه در فصل پاییز و زمستان لازم نبود.

پس تشنگی شدید در کربلا رخ داده و نقل‌های تاریخی بسیاری بر این مطلب گواهی داده و از مسلمات شهادت امام حسین(علیه‌السلام) نیز شهادت با لبان تشنه است. همچنانکه امام سجاد(علیه‌السلام) فرمودند: «قَدْ مُنِعَ‏ أَبِي‏ مِنَ‏ الْمَاءِ الَّذِي‏ كَانَ‏ مُطْلَقاً لِلسِّبَاعِ‏ وَ الْوُحُوش‏؛ همانا آب را از پدرم منع کردند؛ آبی که برای حیوانات و درندگان آزاد بود.»(مناقب، ج4، ص166)

ب) شهادت علی اصغر و اصابت تیر به گلوی ایشان

در دیگر شبهه‌افکنی‌ها مطرح می‌شود که علی اصغر شیرخوار بوده و چنین طفلی گردنی ندارد که تیر درست گلوی او را بشکافد؛ به علاوه آنکه چرا تیرانداز خود امام حسین را نکشته است؟
شهادت علی اصغر یا همان طفل شیرخوار حسینی نیز از آن جمله وقایع سوزناکی است که غیر قابل انکار است. این شهادتنامه در کتاب لهوف به این صورت آمده: «رَمَاهُ حَرْمَلَةُ بْنُ الْكَاهِلِ الْأَسَدِيُّ لَعَنَهُ اللَّهُ تَعَالَى بِسَهْمٍ فَوَقَعَ فِي نَحْرِهِ فَذَبَحَه‏؛ حرمله تیری پرتاب کرد که به گودی زیر گردن طفل نشست. پس طفل ذبح شد.»(لهوف، ص122)
در دیگر نقل‌ها هم تنها از لفظ "ذبح" استفاده شده است و اینکه تیر به بخش بالایی سینه بخورد و بر اثر آن جان دهد را تعبیر به ذبح کرده‌اند و حرفی از عنق یا گردن نیست. پس تیراندازی یا شهادت آن کودک را نمی‌ توان منکر شد؛ اما اینکه چرا تیرانداز خود امام حسین(علیه‌السلام) را مورد هدف قرار نداده، واضح است. زیرا آنها به امید پذیرش بیعت بودند و با کشتن حضرت این کار ممکن نبود به همین دلیل می‌بینیم که دنبال فشار بیشتر به ایشان بودند تا با این فشارها حضرت را به اصطلاح تسلیم کنند. از این رو وقتی امام حسین همان اواسط جنگ بر بالین علی اکبر حاضر شد؛ باز او را رها کرده و منتظر پذیرش بیعت بودند.

علت این گونه شبهه آفرینی‌ها و راه مقابل با آن

قیام حسینی اهداف بلندی داشته که تا امروز در جریان است. اهدافی که برای منفعت طلبی استعمارگران خطر آفرینی کرده و به دنبال بیداری مسلمانان و بازگشت آنها به اسلام ناب است. آنها نیز بیکار ننشسته و با شبهه آفرینی‌ها به دنبال دور کردن مردم از مجالس حسینی هستند. ولی باید توجه داشت که اصل واقعه انکار ناپذیر بوده و سوء استفاده دین گریزان از چند تحریف واقعه عاشورا  که گاهی برخی از مداحان و روضه‌خوانان کم اطلاع آنها را بیان می‌کنند؛ نمی‌تواند باعث زیر سؤال بردن تمام واقعه باشد.

به علاوه آنکه برخی انتظار دارند برای هر چیزی دلیلی عقلی بیابند. در حالی که اثبات هر چیزی ابزار خاص خود را دارد. ما برای قبول اتفاقات تاریخی سراغ نقل‌ها و شواهد تاریخی می‌رویم و با توجه به مجموعه آنها و نسبت به قوی یا ضعیف بودن منبع آنها، در قبول یا رد مطلب تصمیم می‌گیریم. در واقعه عاشورا، کتاب‌هایی چون لهوف، مناقب، یا وقعه الطف و احادیثی که در ارشاد یا امالی وارد شده، مطالبی ناب و غیرقابل خدشه است که تنها ذهن‌های بیمار بر آنها خُرده می‌گیرند. پس چند مطلب نامعتبر و البته بسیار محدود، سبب بطلان تمام واقعه نیست.

نتیجه‌گیری

قیام اباعبدالله و شهادت سوزناک ایشان نقش ویژه‌ای در بیداری مسلمانان و احیای اسلام ناب داشته و از این جهت است که دشمنان این مکتب با اشکال‌ تراشی‌ های بی‌ مورد، سعی در زیر سؤال بردن کل واقعه را دارند. تلاشی که هیچ گاه نتیجه نداده و با کمترین مطالعه و جستجویی خورشید حقیقت نمایان خواهد شد.

با بچه ها تا عشق حسین(ع)

اگر با کودکانتان به هیئات عزاداری می روید، خوب است نکاتی را رعایت کنید تا از این کار نتیجه مطلوب تربیتی حاصل کنید و بچه هایی حسینی باربیاورید.

اگر بتوانیم فرزندانمان را به درستی با امام آشنا کنیم، یک کار تربیتی بزرگ در جهت غنی سازی فرهنگ، و اعتقاداتی کرده ایم که برای یک عمر بتواند فرزند ما را از گرفتار شدن در سیلابهای خطرناک اجتماعی نجات دهد.

انتخاب هیئت مناسب

یکی از مهمترین مسائل برای حضور بچه ها در هیئات، انتخاب یک هیئت مناسب است. وقتی قرار باشد یک کودک با حساسیت خاص روح کودکانه همراه شما باشد، در انتخاب هیئت باید هوشمند بوده و حتی گاهی وسواس به خرج دهید. هر هیئتی جای مناسب برای فرزند شما نیست. هیئت­هایی که بعضا به شکل افراطی عزاداری می کنند، یا برای مدت طولانی شور می زنند که در حوصله و طاقت کودکان نیست، هیئت مناسبی برای کودک شما نیست. همچنین حضور در مجلس مداحانی که سواد و دقت کافی در ارائه مطالب ندارند و ذهن کودکان را پراز مسائل خشن و بیرحمانه می کنند هم مناسب نیستند. بهترین هیئت، هیئتی است که فرزند شما را عاشق امام حسین و دستگاه آن حضرت کند. هیئتی است که به کودکان مطالب مفید و صحیح بیاموزد نه مجلسی که صرفا با تحریک احساسات و تبیین مطالب خشن و بیرحمانه، کودک را به شدت هیجان زده و مرعوب نماید.

با بچه ها در دسته جات عزاداری

اگر در ایام مخصوص محرم مثل تاسوعا و عاشورا کودکان را به همراه خود به دسته جات عزاداری در خیابان ها می برید، از آنها بخواهید که ادب حضور در مراسم را رعایت کنند .اگر چه کودکان حق دارند با یک طبل کوچک یا یک زنجییر کودکانه در عزاداری شرکت کنند اما باید در همین مراسم احترام به امور مقدس و رعایت حرمت امام حسین را بیاموزند. بنابراین رفتار کودکان نباید شکل بازیگوشی محض به خود بگیرد. سعی کنید توجه کودک را به مسائل معنوی در هیئت جلب نمایید. این امر تربیتی با رفتار خودتان، با احترامی که خودتان برای مراسم قائل می شوید و مخصوصا با حضور فعال خودتان در مراسم بهتر انجام می شود . یک پدر تماشاچی، یک کودک تماشاچی و بی احساس بار می آورد. خودتان تماشاچی نباشد. با اخلاص و تواضع در سینه زنیها  و نوحه خوانیها شرکت کنید. تنها در این صورت است که کودکتان اوج اهمیت و قداست امام حسین علیه السلام را درک خواهد کرد. یادمان باشد که پدر و مادر ما چگونه با اشکها و عزاداریهای مخلصانه خود، ما را در هیئت ها پا به پای خودشان پیش بردند تا نتیجه این شد که امروز محبت امام حسین در رگ و خونمان جریان پیدا کرده است. اکنون وظیفه ماست که این رسالت را در مورد کودکانمان انجام دهیم.  

حواسمان به ادراک کودکان باشد

همیشه اشکالی از عزاداری و مداحی وجود دارد که مورد پسند ما نیست. یادمان باشد در حضور کودکان بدگویی نکنیم و طوری صحبت نکنیم که بچه ها حرمت مجالس امام حسین را ادراک نکنند. اگر عملکرد یک مداح یا یک غلام هیئت را نپسندیدیم در حضور کودکان انتقاد و بدگویی نکنیم بچه ها تفاوت این مسائل را از دستگاه امام حسین درک نمی کنند و این مسائل را از یکدیگر تفکیک نمی کنند. بچه ها دوست دارند مانند بزرگتر ها عزاداری کنند بنابراین برای بچه ها لباس مشکی تهیه کنید و مثل بزگترها به عزاداری آنها احترام بگذارید.

اگر مساله ای توجه کودک را جلب کرد که توضیح آن را مناسب سن وی نمی دانیم، خوب است توجه کودک را به مسائل دیگری که مناسب­تر هستند جلب کنیم. به جای اینکه صفحه سیاه کربلا را مرور کنیم، از صفحه سفید آن بیشتر سخن بگوییم. به جای آنکه از بریدن­ها و شکستن­ها سخن بگوییم، از وفاداریها و از مهربانیهای کربلا سخن بگوییم. بیان داستان توبه حر و گذشت امام، وفاداری یارانی چون زهیر، کیفیت رابطه حضرت اباالفضل با فرزندان، و مخصوصا عملکرد کودکان کربلایی برای بچه ها بسیار مناسب است.

کربلا را حماسی روایت کنیم

اگر ماجرای جنگ را نیز تعریف می کنیم مثل فردوسی که در شاهنامه ماجراهای جنگ را چنان حماسی تعریف می کند که توجه همه را به قهرمانیها و پهلوانیها جلب می کند، از قهرمانی و دلاوری­های یاران امام بگوییم. تبیین زیاد مظلومیتها بدون تبیین قدرت و هیبت امام، ممکن است تصویری بسیار نامطلوب از امام در دل کودک ایجاد کند. خروجی عزادرای های ما در حضور کودکان باید این باشد که کودک، توسل عمیقی به امام یافته و درک کند که امام می تواند بهترین یار او در زندگی باشد.بنابراین باید حواسمان به تصویری که از امام در ذهن کودک می سازیم باشد.

علم ائمه از مباحث مهم اعتقادی است که تبیین آن باعث افزایش معرفت به ایشان و حل برخی از شبهات می شود.

عبدالکریم خالکی- دانشجوی دکترای فلسفه و کلام اسلامی- بخش اعتقادات شیعه تبیان

شبهه انحصار علم غیبی برای خدا

برخی از آیات قرآن شاهد آورده اند و علم غیب را منحصر به خداوند دانسته است.

در جواب بیان می کنیم که اولاً ما در این زمینه دو دسته آیات داریم.: آیاتی که علم غیب را منحصر به خداوند می داند و آیاتی که علم غیب را برای برخی افراد نیز مجاز می شمرند مانند آیه ((عالم الغیب فلا یظهر علی غیبه احداً الّا من ارتضی من رسولٍ)) و فهم اصولی اینگونه است که گاهی یک حکمی می آید که کلی است اما در ادامه استثنا می خورد و مقید می شود. بنابراین همه آیات را با هم باید نگاه کنیم.
ثانیاً در آیاتی هم که علم غیب را منحصر به خداوند کرده در واقع بیان می کند که علم غیب بطور استقلالی تنها به خدا تعلق می گیرد. و این با بقیه آیات منافاتی ندارد زیرا بقیه آیات علم غیر استقلالی را به پیامبران و ... نسبت می دهند. بنابراین با این بیان دیگر این دو دسته آیات تضاد ظاهری هم ندارند.

اثبات علم امام

علم غیبی برای امام از طریق صریح روایات قابل اثبات است. همچنین از پیشگویی هایی که ائمه کرده اند و نیز این مسأله قابل تبیین است. اما اگر بخواهیم از طریق آیات قرآن این مسأله را به اثبات برسانیم باید بگوییم خداوند أئمّه را به صبر و يقين توصيه مي كند((وَ جَعَلْنَا مِنْهُمْ أَئِمَّة يَهْدُونَ بِأَمْرِنَا لَمَّا صَبَرُوا وَ كَانُوا بَايَاتِنَا يُوْقِنُون‏)). و از طرف ديگر انكشاف پرده غيب و رؤيت ملكوت آسمانها و زمين را مقدّمه حصول مقام يقين قرار مي دهد.((وَ كَذلِكَ نُرِى إِبْرهِيمَ مَلَكُوتَ السَّمَوتِ وَ الارْضِ وَ لِيَكُونَ مِنَ الْمُؤْمِنِين‏)). و یا در سوره تكاثر، رؤيت دوزخ و مشاهده ملكوت جهنّم را ملازم با علم يقينى مى ‏شمرد((كَلَّا لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْيَقِينِ لَتَروُنَّ الْجَحِيم ))  بنابراين علم يقينى لازمه ‏اش، كشف حجاب غيب است. ‏و چون امام علم یقینی دارد پس علم غیبی هم دارد. همچنین لازمه عصمت امام اینست که علمی خطا ناپذیر داشته باشد که توسط آن هیچ گاه دچار خطا یا اشتباه نشود.

علم غیبی امام

با بیانی که گذشت باید گفت که امام معصوم دارای علم غیبی است. اما اگر امام از علم غیبی خود استفاده کند دیگر نمی تواند برای مردم عادی الگو باشد. امام گرچه علمی غیبی دارد اما بر اساس علم ظاهری خود عمل می کند. به تعبیر دیگر در زمان عمل بر اساس ظواهر عمل می کند اما در حقیقت و باطن خود دارای علم غیبی است. علم غیبی تغییر ناپذیر است و تکلیف آور نیست زیرا علم قطعی و غیر قابل تغییر است. علت اینکه امام به علم غیبی خود عمل نمی کند اینست که خداوند اینگونه دستور داده است. در واقع عمل پیامبر به گونه ای است که بر اساس ظواهر بهترین عمل را می کند.

علم امام حسین(علیه السلام) به شهادت و عمل به تکلیف الهی

بر اساس بیانی که گذشت مشخص می شود که امام حسین(علیه السلام) به شهادت خود و ماجرای کربلا بطور کامل علم داشتند اما چون دستور الهی عمل به وظیفه بر اساس ظاهر بود پای در این میدان نهادند. البته بر اساس شرایطی که در آن زمان بود حضرت عاقلانه ترین شیوه ای که ممکن بود را برگزیدند. در شرایطی که یزید می خواست از امام بیعت بگیرد و این معلوم بود که اگر امام بیعت نکنند باید در مدینه با سپاه یزید مقابله کنند از مدینه خارج شدند. همچنین مردم کوفه ایشان را دعوت کرده و بودند و پیام یاری ایشان را فرستاده بودند. و همه اینها در اصل برای این بود که حکومت یزید دیگر ظاهر را نیز رعایت نمی کند و حکومت اسلامی فاسد شده است و مردم کاری نمی کنند که خود ایشان بحث امر به معروف و نهی از منکر را نسبت به جامعه در زمینه علت قیام خود مطرح فرمودند.
همه حوادث کربلا را با این بیان از علم امام می توان تبیین کرد. مثلاً امام حسین(علیه السلام) با اینکه به شهادت علی اصغر خود علم داشتند اما  دستور الهی را که عمل بر اساس ظاهر بود را انجام دادند.

علم یقینی امام و علوم مراتب پایین تر

این عالم بر اساس سلسله علل تنظیم شده است و همه علل به خدا بر می گردند. هر کسی بر اساس علمی که دارد می تواند آینده را پیش بینی کند و به آن علم داشته باشد. حال اگر کسی تمام سلسله علل را بداند علمش یقینی و خطا ناپذیر است. اما اگر فردی تا سطحی از این سلسله را بتواند ببیند علمش هم به همان اندازه است. برخی افراد پیش بینی می کنند و اکثر موارد هم صحیح است اما گاهی یک علت بالاتر که از علم آنها خارج است تغییراتی ایجاد می کند و پیش بینی آنها غلط از آب در می آید. بنابراین علم یقینی مختص کسی است که مظهر علم الهی شده و به تمام سلسله موجودات آگاه باشد.

منبع:
کتاب امام شناسی، سید محمد حسین حسینی تهرانی(ره)
المیزان فی تفسیر القرآن، سید محمد حسین طباطبایی(ره)
کتاب حماسه حسینی، مرتضی مطهری(ره)
سایت حوزه
سایت خبر آنلاین

چه کنم دخترم آرایش نکند؟!

یکی از اصلی ترین دغدغه های والدین در دوران بلوغ دختران خود، آرایش کردن می باشد. تعداد زیادی از خانواده ها از آرایش کردن دختران خود شاکی و عصبی هستند و می گویند که نمی دانیم چگونه باید نسبت به این علاقه دخترمان واکنش نشان بدهیم. در این مقاله راه مدیریت علاقه دختران به آرایش کردن را تهیه کرده ایم. با ما همراه شوید.

 یکی از مهمترین دغدغه های والدین در دوران بلوغ، آرایش کردن دختران است. بسیاری از والدین از استفاده فرزندشان از لوازم آرایشی شاکی هستند و می گویند ما نمی دانیم با این علاقه فرزندمان چگونه باید برخورد کنیم؟
با افزایش شناخت و آگاهی درباره بلوغ و ویژگی های این دوران می توان علت علاقه مندی دختران به استفاده از لوازم آرایشی را مشخص نمود. توجه بیش از حد به وضعیت ظاهری و اندام، عمده ترین دلمشغولی ذهنی نوجوانان به خصوص دختران نسبت به خویش است.
جنبه های منفی ظاهر، رشد نابرابر اندام ها، بزرگ شدن بینی و… به علت تغییرات نا بهنگام بلوغ است.دختران با گرایش به استفاده از لوازم آرایشی می خواهند عیوب خود را بپوشانند و جلب توجه و ابراز وجود کنند. به هر میزانی که اعتماد به نفس کمتر باشد شدت تمایل به استفاده از این وسائل بیشتر خواهد بود.
به دیگر سخن، اعتماد به نفس مولفه ای است که می تواند ریشه این نوع رفتار دخترانه باشد.و اینجاست که نقش والدینی پررنگ می شود…والدین عزیز می توانند:با شناخت فرزند و با در نظر گرفتن توانمندی های او، الگوهای رفتاری مطلوبی را در فرزندشان ایجاد کنند و اعتماد به نفس آنها را افزایش دهند.

برای افزایش اعتماد به نفس دخترتان، راهکارهای زیر را به کار گیرید

با دخترتان صحبت کنید

دوران بلوغ، دوران حساسی از زندگی است. در این دوره فرزند تان نیازمند توجه ویژه و بیشتری است. سعی کنید روابط عاطفی عمیق تری با آنها برقرار کنید. بهتر است ساعاتی از روز را به گفتگو با فرزندتان اختصاص دهید و درباره وقایعی که در طول روز اتفاق افتاده و یا درباره مسائلی که با آنها مواجه شده و یا متمایل به گفتگو راجع به آنهاست، صحبت کنید. در نشستی صمیمانه و صد البته دوستانه، درباره بلوغ و تغییرات جسمانی این دوران، با دخترتان صحبت کنید. به او کمک کنید به خود باوری برسد و تصویر بدنی مثبتی از خود داشته باشد.دخترتان را با واقعیت آشنا کنید: گاهی نوجوان دچار آرمان گرایی می شود و تصویر بدنی ایده آلی از خود تصور می کند که چندان به واقع نزدیک نبوده و فرسنگ ها از حقیقت به دور است.
دخترتان را با ماهیت واقعی تصاویر تبلیغاتی و مانکن ها آشنا کنید. به آنها بگوئید که بسیاری از عکس های روی مجلات ساختگی، دستکاری شده و محصول برنامه های فتوشاپ هستند. به آنها تفهیم کنید که تناسب اندام دلخواه آنان، نمادی از استانداردی غیر واقعی است و تنها شاید درصد اندکی از مردم چنین تناسب اندامی داشته باشند. خودباوری دخترتان را تقویت کنید: به او یاد دهید که خودش را به مقدار بسیار زیاد دوست داشته باشد. او باید بتواند چه درونی چه ظاهری، آن گونه که به نظر می رسد و یا متمایل است، خود را دوست داشته باشد.
به او کمک کنید تا به خود اعتماد داشته باشد و به باور دوست داشتن برسد. اگر دخترتان به چنین خودباوری دست یابد هرگز تحت تاثیر اظهار نظر دیگران و تبلیغات قرار نخواهد گرفت.ویژگی های مثبت دخترتان را بزرگ نمایی کنید: فرزند شما، در دوران حساس بلوغ، برای کسب اعتماد به نفس نیازمند توجه و حمایت عاطفی والدینش است. از سوی دیگر، شما آن هنگام تاثیر گذار هستید که بتوانید ویژگی های مثبت فرزندتان را ببینید و بگوئید. لذا، با تائید ویژگی های مثبت دخترتان می توانید تغییرهای بنیادینی در شخصیت او ایجاد کنید.

زیبایی دخترتان را تحسین کنید

زیبایی های ظاهری و باطنی او را تشویق کنید. با تمجید از زیبایی دخترتان، نه تنها حس توجه طلب او را اغناء می کنید بلکه وجود او را سرشار از امید و انرژی می کنید. این عبارات مثبت را به دخترتان هدیه کنید:“از این که امروز توی جمع خوب صحبت کردی،به تو افتخار می کنم”، “این مدل مو بسیار بهت میاد” ،” امروز فوق العاده زیبا شده ای” و…دخترتان را در آغوش بگیرید: اکنون همچون کودکی اش، دست نوازش بر سرش بکشد و هر از چند گاهی در آغوش تان بفشاریدش.
با توجه و بذل محبت می توانید اعتماد او را به خود جلب کنید و در این دوران برزخی که برایش هنوز معنادار نشده است، همراهیش کنید.

سرزنش ممنوع!

نصیحت های مدام، انتقاد، سرزنش، عبارات گزنده و تحقیر کننده، نه تنها منجر به کاهش اعتماد به نفس می شود بلکه باعث خشم، لجاجت و دوری فرزند از شما می شود. پس به افکار، عقاید، باورها و کلام فرزندتان احترام بگذارید
و از بیان هر کلام تند و کوبنده پرهیز کنید.اگر می خواهید دخترتان به جای استفاده از لوازم آرایش به دنبال زیبایی های دیگر باشد ،باید کمی در نحوه ی تربیتی تان تجدید نظر کنید.

منبع : برنا